“Millet Yüzü” Billboard projesi (muharebeden evvel icat etken qırımtatar medeniyet erbaplarınıñ milliy yüzü’ni tanıtma kampaniyası)

Proje lideri: Tahir Kerim
Destekçi: Kocaeli Kırım Tatarları Dernegi,
Kırım Dernekleri Federasyonu 
Projeniñ qısqa açıqlaması:
Çalışmanıñ mevzusı: muharebeden evvel icat etken qırımtatar medeniyet erbaplarınıñ ğayelerini Qırımda yaşağan milletler arasında yayratmaq, qırımtatar halqınıñ prestijini kötermek. Halq serbestligi, haq-huquq qoruv oğrunda devamlı mücadelesiniñ başında turğan sımalarnıñ milliy yüzü’ni tanıtmaqtır.

Bu sayesinde Aqmescit ve yarımadasınıñ diger şeherlerindeki “Billboard” ve “CityLit” paneller vastasınen İsmail Gaspralı, Noman Çelebicihan, Cafer Seydahmet, Hasan Ayvazov, Veli İbrahimov, Bekir Çobanzade, Osman Aqçoqraqlı, Umer İpçi, Seyit-Abdullah Özenbaşlı, Habibullah Odabaş ve diger körümli tarihiy şahslarınıñ fotoportretlerinen ve bularnıñ eski arap, latin hurufatlı ceryanlarda basqan eserlerinde rastkelingen abarelerinen cemiyetniñ diqqatını çekmek.

Billboard, CityLit tablosı üzerinde yerleşken malümatlar her kezge añlayışlı olsun diye qırımtatar ve rus tilinde nümayış etile.
Ayırıca projeni tamamlağan qısımlar olaraq bu kiril ve latin elifbeli “Millet Yüzü” adlı site (http://milletyuzu.blogspot.com) ve C. Dağcı adına müze salonunda (QMPÜ) “Cengiz Dağcı Minberi” kibi YouTube yayımlar meydanğa ketirildi.
Neticede, Qırımnı ziyaret etken müsafirler; yerli türk-müsülman ehalisi; gayriy milletler tamır halqınıñ milliy ziyalıları ile tanış olur. Bularnıñ ileriletken ğayeleriniñ haqlığını ve samimiyligini sistemli surette ögrenirken qabul etmege hazırlığını kösterir.
Proje üzerinde çalışmalar: Qırım Mühendislik ve Pedagoji Üniversitesi, qırımtatar ve türk edebiyatı bölüminde alıp barıla.

Detalli açıqlaması:
Qırımda ve umumen Ukrayna devletinde siyasiy sarsıntılar neticesinde yerli ehalisi arasında ğayeviy ayırımlar peydalandı. Baş idaresiniñ ukrayin ruhu ve añaneviy tüşüncesini Rusiye sahte ğayeler ile avuştırma siyaseti sayesinde qırımtatar halqınıñ da içtimaiy durumı qattı sınavlarğa oğratıldı. Milliy tele-radio yayımları sıqıştırmalar altında bulunıp esas maqsatlardan uzaqlaştı. 24 saat devamında seyircilerni qırımtatar tiline celp etmek, milliy tüşünceniñ şekillenmesine tesir etmek degil, hatta Milliy Meclis naşir efkârı “Avdet” gazetasınıñ bergen haberlerine köre, ATR-de qırımtatarca yayımlardan yalıñız üç fayizini qaldırmağa mecbur oldu. Bu probleması ile öz vaqtında İdil-Ural tatarları da rastkelindi. 
Bahs ettigimiz meselesine doktorlıq Tezisi bile hazırlanğanını Prof. R. Zakirovnıñ “XX asırda tatarlarnıñ etnik ve medeniy menmenliginiñ şekillenmesi” çalışmasından bilemiz (2007). Teessüf ki, buña beñzegen çoq örnekler ve deliller ketirmek mümkün. Ukraynada müsülmanlarnıñ yaşağan merkezi sayılğan Qırımnı alsaq, bu yerde sahte imanını darqatqan çeşitli tariqatlarını da qayd etmeli. Ancaq, böyleliknen, devamlı zorbalıqlarğa baqmadan şuurını savurmağan qırımtatar halqı şüpheli diniy yuvalar içine kömülir, biribirini tanımaz, milliy avtoritetlerinden, ğayelerinden başını çevirir. Bu vaqıtta ise qırımtatarlarnıñ mezarlıqları, yañı yasalğan evleri, ibadet müessiseleri vandallarınıñ qoluna tüşerek harabelerğe, viranelerge çevrile. Aksi hallarda, milliy medeniy küçlerimiz Ukrayna devletiniñ qırımtatar halqına olğan lâqaydsızlığına, sahte dinciler ve rus siyasetine aldanğan ğayriy qırımtatar fırqalar darbelerine dayanmağa mecbur. Bu kibi havflı durumı altında bulunğan qırımlılarnıñ her bir sınfın, her bir cemiyet azasın milliy yüzüni unutmaması, milliy maqsadından adaşmaması, tilimizni coymaması içün bunu ayrı-ayrı hatırlatmaq, añlatmaq kerek. Kreativ usulları vastasıyle Qırımlı müsülman cemiyette ğayıp olayatqan milliy degerliklerini, ğayeviy dürüstligini, menmenligini qaytarmalı. İşte bu metodlarından ― eski qırımtatar medeniyet, siyaset, edebiyat erbaplarınıñ doktrinalarını, çalışmalarını zemaneviy Media, internet, reklam yonetimli “Billboard” ve “Citylit” vastasınen ehalisine tanıtmaqtır. “Billboard” ve “Citylit” tablolarında milliy qahramanlarımıznıñ fotoları, olarnıñ ölüm-doğum tarihleri ve hem demokratikli özel sloganları yerleştirilip seyircileriniñ zehininde büyük tesir bıraqır diye eminmiz. Baba-dedeleriniñ faaliyetleri, milliy keçmişi ile az tanış olğanlarnıñ tarihiy araştırma işlerine haves doğurır.Ve qırımtatar tili ve edebiyatını menimsegen mektep, üniversitet talebelerine küçlü teşviq kösterir.  
Proje planı:
1. Qırımnıñ paytahtı Aqmescit şehrinde yerleşken Billboard, CityLit’lar tablosında İ. Gaspralı, N. Çelebicihan, C. Seydahmet, H. Ayvazov, V. İbrahimov, H. Badaninskiy, S. Özenbaşlı, U. İpçi, B. Çobanzade, O. Aqçoqraqlı, Ş. Bektöre, M. Nuzhet, M. Niyaziy, C. Kermençikli kibi qırımtatar medeniyet, edebiyat, siyasiyet erbaplarınıñ sımalarını yerleştirip yerli ehalisine tanıtmaq.
2.   Mezkür şahslarnıñ eski arap ve latin hurufatlı, yani oquyıcılarınıñ keniş dairesine tanış olmağan ceryanlarda basqan edebiy, siyasiy, iqtisadiy eserler ve nutqu metinlerini tahlil eterek, zemaneviy içtimaiy qatlamlarına tesir etecek demokratik sloganlarını qırımtatar ve rus tilde nümayış etmek. Qırımtatar halqınıñ açıqlığını, milletseverligini açıqlamaq.
3.  Sloganlarınıñ nümüneleri: “Tirileri yaşatqan ölülerdir”, “Yaşasın Qırım, yaşasın Qırımnı yaşatqan Qırımlılar” (N. Çelebicihan), “Yaşasun Milleti yaşatacaq milletimiz!”, “Qırım qırımlılarındır!”, “Qırımtatar her milletniñ haqqını tanır, her miletke hürmet eter”, “Qırımda tatarın bütün diniy, milliy ve medeniy işleri tatarın elindedir” (H. Ayvazov), “Hiç bir qudret ile bölünmez bir milletmiz, hiç bir qudret ile parçalanmaz muqaddes Qırımımızdır”, “Müslümannıñ eñ büyük felâketi kendisiniñ bile kendisine dost olamamasıdır” (C. Seydahmet), Я никогда не буду сочуствовать чему-либо другому, что так или иначе будет расшатывать идею национализма (İ. Gaspralı) ve ilh. 

Qırımın merkezi olğan Aqmescit şehrinde qırımtatar aydınları Billboard vastasıyle tanıtıldı. Bazı foto örnekleri








  












0 коммент.: